Zamknij ten komunikat

Nasze strony wykorzystują pliki cookies.

Na naszych stronach używamy informacji zapisanych za pomocą cookies m.in. w celach reklamowych i statystycznych. Mogą też stosować je współpracujące z nami podmioty, takie jak firmy badawcze oraz dostawcy aplikacji multimedialnych. W każdej przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Korzystanie z naszych serwisów internetowych bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zapisane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć w naszej Polityce Cookies.

Doradztwo Filmoteka Fotostory Moja Wieś O tym się mówi Postawy Przegląd prasy Powrót do Strony Głównej Biblioteka Poczta Kontakt Forum Atlas Inicjatyw Metoda e-VITA Szukaj
Dostęp, wiedza, zasoby, wykorzystanie, metoda e-VITA
Serwis dla osób prowadzących działalność gospodarczą
Serwis dla wiejskich organizacji społecznych
Serwis dla przyjaciół zwierząt
Dziedzictwo
Kultura, krajobraz, architektura...

Działalność gospodarcza stowarzyszenia

(stan prawny na dzień 14 lutego 2009 roku)

Niniejsza publikacja nie jest poradą prawną, jej celem jest jedynie przekazanie informacji prawnej osobom zainteresowanym.
 

Stowarzyszenia są stosunkowo prostą formą prowadzenia działalności społecznej. Jest to dobrowolne, samorządne i trwałe zrzeszenie osób o celach niezarobkowych. Może się jednak okazać, że wraz z rozwojem stowarzyszenia, wzrostem jego zadań i zamierzeń, pojawi się potrzeba podjęcia działalności gospodarczej na cele statutowe. Oczywiste jest, że stowarzyszenia nie są organizacjami działającymi w celach zarobkowych. Jedną z głównych cech stowarzyszenia jest przecież jego niezarobkowy charakter. Stowarzyszenia mogą jednak prowadzić działalność gospodarczą, ale tylko z przeznaczeniem dochodu na cele statutowe. Warto zaznaczyć, że celem statutowym stowarzyszenia nie może być zysk.

Podjęcie działalności gospodarczej przez stowarzyszenie może stanowić dogodne źródło samofinansowania, co może prowadzić do jego finansowej niezależności. W takim przypadku, zbędne może okazać się poszukiwanie dotacji i innych wpływów z zewnątrz.

I. PODSTAWA PRAWNA, ZASADY OGÓLNE

Jednolitym aktem prawnym, który reguluje kwestie związane ze stowarzyszeniami, jest Ustawa z dnia 19 kwietnia 1989 roku – Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. Nr 20, poz. 104 z późn. zm.). Zgodnie z art. 34 Ustawy stowarzyszenie może prowadzić działalność gospodarczą według ogólnych zasad określonych w odrębnych przepisach. Przede wszystkim chodzi o Ustawę z dnia 2 lipca 2004 roku o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1807 z późn. zm.). Dochód z działalności gospodarczej stowarzyszenia służy realizacji celów statutowych i nie może być przeznaczony do podziału między jego członków. Interpretacja tego przepisu prowadzi do wniosku, że stowarzyszenie może funkcjonować na rynku właściwie podobnie jak inni przedsiębiorcy. Sposób prowadzenia działalności gospodarczej np. zakres oferowanych usług lub towarów nie musi być spójny z celami statutowymi organizacji. Wprowadzone w Ustawie ograniczenie dotyczy jedynie dochodu uzyskanego z działalności gospodarczej i określa, na jakie cele może on być przeznaczony.

W tym miejscu trzeba wskazać, że podjęcie działalności gospodarczej możliwe jest tylko w przypadku stowarzyszenia (rejestrowego), które widnieje w Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS), rejestrze stowarzyszeń. Stowarzyszenie zwykłe jako uproszczona forma stowarzyszenia nie może podjąć i wykonywać działalności gospodarczej.

Stowarzyszenie może wykonywać działalność gospodarczą od początku istnienia albo podjąć działalność w trakcie. W jednym i drugim przypadku procedura jest podobna. Warto jeszcze nadmienić, czym jest prowadzenie działalności gospodarczej. W świetle art. 2 Ustawy o swobodzie działalności gospodarczej jest to zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Stowarzyszenie, które prowadzi działalność gospodarczą, jest przedsiębiorcą, czyli podmiotem wykonującym we własnym imieniu działalność gospodarczą.

II. CZYNNOŚCI, KTÓRE NALEŻY PODJĄĆ

Po pierwsze, decyzję o podjęciu działalności gospodarczej w stowarzyszeniu podejmuje walne zgromadzenie jego członków. Decyzja ta powinna znaleźć swoje odzwierciedlenie w statucie, którego treść przesądza o możliwości podjęcia i wykonywania działalności gospodarczej. To w nim powinny znaleźć się odpowiednie postanowienia odnoszące się do możliwości prowadzenie działalności gospodarczej przez stowarzyszenie, przedmiocie tej działalności oraz sposobach jej wykonywania. Najlepiej sprawy związane z działalnością gospodarczą ująć w odrębnym rozdziale statutu.

Następnie należy przystąpić do czynności związanych z rejestracją działalności gospodarczej w KRS. Dodatkowo, jeżeli jest to nowopowstała organizacja, konieczna będzie rejestracja stowarzyszenia w rejestrze stowarzyszeń, ale nie jest to przedmiotem niniejszego opracowania. Istotne jest przy tym, że stowarzyszenie może podjąć działalność gospodarczą dopiero z chwilą uzyskania postanowienia o wpisie do rejestru przedsiębiorców KRS. Odpowiedni wniosek można pobrać ze strony internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości www.ms.gov.pl. Koszt rejestracji to 1000 zł. Każdy przedsiębiorca musi zgłosić swoją działalność do Głównego Urzędu Statystycznego i Urzędu Skarbowego. Jeżeli stowarzyszenie będzie zatrudniało pracowników, konieczna będzie również wizyta w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych celem rejestracji i zgłoszenia pracowników. Wszelkie formularze w tym zakresie są łatwo dostępne na stronach internetowych właściwych miejscowo organów GUS, US, ZUS. Trzeba jednak pamiętać, że członek stowarzyszenia nie może być jego pracownikiem tzn. nie może pobierać wynagrodzenia z tytułu pracy na rzecz stowarzyszenia.

III. WOLNOŚĆ GOSPODARCZA

Stowarzyszenie wpisane do rejestru przedsiębiorców korzysta w zasadzie z wolności gospodarczej. Wolność, o której mowa, nie ma oczywiście charakteru bezwzględnego i doznaje wielu ograniczeń na mocy przepisów szczególnych. Już w samej Ustawie o swobodzie działalności gospodarczej można znaleźć szereg przepisów o koncesjach, zezwoleniach, działalności regulowanej itd. Są to wszystko ograniczenia wolności gospodarczej. Stowarzyszenie podejmujące działalność gospodarczą musi zatem zwrócić uwagę, czy przedmiot działalności, którą ma zamiar podjąć, wchodzi w zakres swobody gospodarczej, czy też jest w jakiś sposób reglamentowany. Wskazówek w tym zakresie dostarcza Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej. Po pierwsze, Ustawa określa w art. 46, w jakich przypadkach wymagane jest uzyskanie koncesji, a po drugie i bardziej istotne w art. 75 Ustawa zawiera zamknięty katalog aktów prawnych, z których wynika obowiązek uzyskania zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej w danej dziedzinie. Ustawa ta jest dostępna pod adresem strony internetowej Sejmu RP http://isip.sejm.gov.pl/prawo/index.html.

Stowarzyszenie podlega wykreśleniu z rejestru przedsiębiorców KRS, jeżeli zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej albo zostanie wykreślone z rejestru stowarzyszeń KRS.

Opracowanie: Janusz Pągowski

wersja do druku


Witryna tworzona i redagowana jest przez zespół Fundacji Wspomagania Wsi